زیان انباشته ۳۳۰ همتی خودروسازان؛ رانت ۶۶۰ همتی در بازار
عضو هیئت نمایندگان اتاق بازرگانی تهران با اشاره به افزایش زیان انباشته دو خودروساز بزرگ کشور به ۳۳۰ همت تا پایان آذرماه امسال، از شکاف ۶۶۰ همتی میان قیمت کارخانه و بازار آزاد خودرو خبر داد که منجر به ثبتنام میلیونی برای عرضههای محدود و ایجاد انگیزههای سوداگرانه شده است.
به گزارش خبرنگار اقتصادی ما، محمدرضا نجفیمنش، عضو هیئت نمایندگان اتاق بازرگانی تهران و رئیس انجمن قطعهسازان، امروز در جلسه این هیئت با ترسیم نمایی کلی از وضعیت صنعت خودرو، به تشریح چالشها و مشکلات ساختاری این بخش پرداخت.
جایگاه ایران در صنعت خودروسازی جهان
نجفیمنش با اشاره به آمار جهانی صنعت خودرو گفت: در سطح جهان سالانه حدود ۹۳ میلیون دستگاه خودرو تولید میشود که گردش مالی آن بیش از ۳۹۰۰ میلیارد دلار برآورد میشود. این در حالی است که تولید ایران حدود یک میلیون و ۳۵۰ هزار دستگاه است و سهم کشور از صادرات و گردش مالی جهانی بسیار محدود است.
وی افزود: ایران در رتبه شانزدهم خودروسازی جهان و جایگاه دوازدهم تولید خودروهای سواری قرار دارد. در کشور حدود ۲۷ میلیون خودرو در حال تردد است و تقاضای واقعی بازار داخلی حدود ۱.۲ میلیون دستگاه برآورد میشود.
عملکرد مالی خودروسازان و زیان انباشته ۳۳۰ همتی
رئیس انجمن قطعهسازان درباره عملکرد مالی دو خودروساز بزرگ کشور توضیح داد: مجموع فروش ایرانخودرو و سایپا در سال مالی منتهی به اسفند ۱۴۰۳ حدود ۵۲۱ همت بوده که ۳۵۱ همت آن مربوط به ایرانخودرو و ۱۷۰ همت مربوط به سایپا است. هزینههای مالی این دو شرکت حدود ۲۳ همت گزارش شده است.
وی با اشاره به سرمایه ثبتشده دو خودروساز افزود: سرمایه ایرانخودرو ۲۵۶ همت و سایپا ۱۶۲ همت است که در مجموع به ۴۱۸ همت میرسد؛ با این حال زیان انباشته ایرانخودرو ۱۲۰ همت و سایپا ۱۳۸ همت بوده و در مجموع رقم ۲۵۸ همت را نشان میداد که تا پایان آذرماه امسال، این رقم به ۳۳۰ همت افزایش یافته است.
شکاف ۶۶۰ همتی قیمت کارخانه و بازار
عضو هیئت نمایندگان اتاق تهران با اشاره به انحرافات ایجاد شده در بازار خودرو گفت: فاصله قیمت کارخانه و بازار حدود ۶۶۰ همت برآورد میشود. به همین دلیل، برای عرضه ۵۰ هزار خودرو حدود یک میلیون نفر ثبتنام میکنند که این امر بیشتر ناشی از انگیزههای سوداگرانه و بهرهبرداری از اختلاف قیمت است تا نیاز واقعی مصرفکنندگان.
نجفیمنش تأکید کرد: فشار کمبود عرضه که مطرح میشود، عمدتاً ناشی از همین شکاف قیمتی است و نه الزاماً کمبود تولید.
مطالبات معوق قطعهسازان و چالشهای نقدینگی
وی درباره وضعیت مطالبات قطعهسازان نیز بیان کرد: حدود ۱۸۰ همت مطالبات تعیینتکلیفنشده از خودروسازان وجود دارد که ۶۰ همت آن از سررسید گذشته است. در حالیکه در اروپا پرداختها حداکثر طی ۱۵ روز انجام میشود، در ایران این فرآیند حدود چهار ماه به طول میانجامد و در شرایط تورمی، ارزش مطالبات بهطور قابل توجهی کاهش مییابد.
رئیس انجمن قطعهسازان با اشاره به شرایط بحرانی گروه سایپا هشدار داد: قطعهسازان محصولات سال ۱۴۰۳ را تحویل داده و در قبال آن چک دریافت کردهاند، اما حدود ۱۶ همت چک برگشتی وجود دارد و فشار قابل توجهی بر قطعهسازان وارد شده است.
نجفیمنش افزود: حدود ۱۳۰ همت از مطالبات از طریق صدور چک پرداخت شده که به معنای انتقال تعهدات به آینده است و بدهی جاری دو خودروساز نیز حدود ۶۴۰ همت برآورد میشود.
قیمتگذاری دستوری؛ عامل اصلی زیان خودروسازان
به گفته وی، وضعیت کنونی نتیجه سیاست قیمتگذاری دستوری است؛ در شرایطی که قیمت مواد اولیهای همچون مس، فولاد و آلومینیوم افزایش یافته، قیمت خودرو تثبیت شده و در نهایت محصول با نرخ بالا به مصرفکننده میرسد، بیآنکه رشد واقعی تولید محقق شود.
رئیس انجمن قطعهسازان تعدد نهادهای تصمیمگیر را از دیگر چالشهای اساسی صنعت خودرو دانست و اظهار کرد: بیش از ۳۰ مرجع در این حوزه نقش دارند و ضروری است مدیریت و سیاستگذاری به یک نهاد واحد واگذار شود.
نجفیمنش در پایان تأکید کرد: در صورت تداوم این روند، صنعت خودرو با چالشهای جدیتری مواجه خواهد شد و نیازمند توجه و اقدام فوری برای مهار بحران است.
About the Author
