مقاومت برخی از مدیران دانشگاه در بازگشت به آموزش حضوری
معاون آموزشی وزارت علوم با هشدار نسبت به تداوم گرایش به آموزش مجازی در برخی دانشگاهها، از مقاومت پنهان مدیران در برابر بازگشت به آموزش حضوری خبر داد و این پدیده را نشانهای از فشارهای اجرایی و مدیریتی بر نظام آموزش عالی دانست.
به گزارش خبرنگار ما، ابوالفضل واحدی، معاون آموزشی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، روز شنبه در نشست با اعضای مؤسسه پژوهش و برنامهریزی آموزش عالی، با اشاره به آسیبهای جدی جایگزینی آموزش مجازی به جای حضوری، تأکید کرد که این روند کیفیت علمی کشور را با تهدید مواجه میکند و نیازمند بازنگری اساسی در سیاستهای آموزشی است.
مقاومت در برابر آموزش حضوری؛ ریشه در چالشهای مدیریتی یا ضعف زیرساختها؟
واحدی با بیان اینکه تجربه جهانی و مطالعات تطبیقی نشان دادهاند که آموزش مجازی نمیتواند جایگزین کامل آموزش حضوری شود، اظهار داشت: «آموزش مجازی بدون تردید یک ابزار ارزشمند و مکمل آموزش حضوری است، اما اگر جایگزین آن شود، کیفیت آموزش با افت محسوسی مواجه خواهد شد.» با این حال، وی از پدیدهای نگرانکننده در برخی دانشگاههای کشور پرده برداشت و گفت: «گاهی شرایط اجرایی دانشگاهها به گونهای است که مدیران دانشگاه از مجازی شدن آموزش استقبال میکنند و حتی در بازگشت به آموزش حضوری مقاومت نشان میدهند.»
معاون وزیر علوم با اشاره به اینکه بخش قابل توجهی از وقت و انرژی مدیران دانشگاهها صرف مسائل اجرایی از جمله خوابگاه، تغذیه، امور دانشجویی و محدودیتهای بودجهای میشود، تصریح کرد که این فشارها ممکن است دلیل اصلی تمایل مدیران به ادامه آموزش مجازی باشد. واحدی هشدار داد که این روند، کیفیت تعاملات علمی، کارهای عملی و آزمایشگاهی و همچنین رشد مهارتهای نرم دانشجویان را به شدت تحت تأثیر قرار داده است.
ضرورت بازاندیشی در سیاستگذاری آموزش عالی
معاون آموزشی وزارت علوم در ادامه با اشاره به کاهش تعداد داوطلبان ورود به دانشگاهها و تغییر ترکیب جمعیت دانشجویی، بر لزوم بازاندیشی در سیاستگذاری آموزش عالی تأکید کرد. وی گفت: «آموزش عالی در شرایط امروز نیازمند بازاندیشی در سیاستگذاری است و با همان رویکردها و شیوههای گذشته نمیتوان مسیر آموزش عالی کشور را ادامه داد.»
واحدی با اشاره به آمارهای مؤسسه پژوهش و برنامهریزی آموزش عالی مبنی بر کاهش جمعیت دانشجویی از بیش از چهار میلیون و ۴۰۰ هزار نفر در مقاطع قبلی به ارقام کمتر در سالهای اخیر، افزود: «این کاهش صرفاً به تعداد دانشجویان محدود نمیشود، بلکه ترکیب داوطلبان نیز دستخوش تغییر شده و در برخی گروههای آزمایشی مانند علوم پایه و رشتههای فنی و مهندسی، علاوه بر کاهش تعداد، کیفیت ورودیها نیز با تغییراتی همراه بوده است.»
مؤسسه پژوهش و برنامهریزی آموزش عالی؛ بازوی علمی معاونت آموزشی
در این نشست که با هدف بررسی راهکارهای توسعه همکاری میان مؤسسه پژوهش و برنامهریزی آموزش عالی و معاونت آموزشی وزارت علوم برگزار شد، علی خورسندی، رئیس مؤسسه، این مجموعه را نزدیکترین نهاد پژوهشی به حوزه آموزش عالی و سیاستگذاری آموزشی دانست و بر ضرورت استفاده از ظرفیتهای آن به عنوان اتاق فکر معاونت آموزشی تأکید کرد.
واحدی نیز با اشاره به سابقه ۵۰ ساله این مؤسسه، بر لزوم تبدیل نتایج مطالعات و پژوهشها به بستههای سیاستی و پیشنهادهای اجرایی تأکید کرد و گفت: «هنر سیاستگذاری آن است که در چارچوب شرایط و محدودیتهای موجود، راهکارهایی ارائه شود که ضمن برخورداری از پشتوانه علمی، امکان اجرا نیز داشته باشند.»
در این نشست، اعضای هیئت علمی مؤسسه بر گشوده بودن مسیر تعامل و بهرهگیری از ظرفیتهای علمی در تصمیمسازیهای حوزه آموزش عالی تأکید کردند و پیشنهاد ایجاد «میز تخصصی» در معاونت آموزشی برای حضور مستمر پژوهشگران در فرآیندهای کارشناسی و ارائه پیشنهادهای سیاستی را مطرح کردند.
گفتنی است معاونت آموزشی وزارت علوم با توجه به درگیری گسترده با امور اجرایی و مسائل روزمره، اعلام کرده است که بیش از هر زمان دیگری به همراهی مجموعههای علمی و پژوهشی مانند مؤسسه پژوهش و برنامهریزی آموزش عالی نیاز دارد و امیدوار است با تقویت این تعامل، گامهای مؤثری در جهت حل چالشهای اساسی آموزش عالی کشور برداشته شود.
About the Author
